W 2026 r. programy bezzwrotnych dofinansowań na poprawę efektywności energetycznej oferuje 36 podmiotów zobowiązanych.
Z dofinansowania mogą korzystać odbiorcy w gospodarstwach domowych, odbiorcy biznesowi oraz jednostki sektora finansów publicznych. Środki mogą zostać przeznaczone na przyłączenie do sieci ciepłowniczej oraz na wymianę urządzeń służących do ogrzewania lub przygotowania ciepłej wody przez urządzenia o wyższej klasie efektywności energetycznej[1].
Program bezzwrotnych dofinansowań został wprowadzony w znowelizowanej w 2021 r. ustawie o efektywności energetycznej, jako alternatywna forma rozliczania obowiązku oszczędzania energii przez podmioty zobowiązane[2], którymi są m.in. wybrane przedsiębiorstwa energetyczne. Na podstawie tych przepisów możliwe jest współfinansowanie przedsięwzięć służących poprawie efektywności energetycznej u odbiorców końcowych i zaliczenie uzyskanych oszczędności energii finalnej do realizacji obowiązku efektywnościowego.
Wśród podmiotów zobowiązanych największą grupę stanowią przedsiębiorstwa ciepłownicze, ale z tej formy realizacji obowiązku uzyskania oszczędności energii korzystają również sprzedawcy energii elektrycznej oraz firmy z sektora paliw gazowych. Większość programów zgłoszonych na 2026 r. ma zasięg lokalny lub regionalny, jednak część obejmuje również cały kraj.
Rys. 1. Lokalizacja podmiotów realizujących programy bezzwrotnych dofinansowań w 2026 r.
Lista podmiotów realizujących ww. programy zawiera również adresy stron internetowych, gdzie dostępne są regulaminy programów oraz dokumenty niezbędne do aplikowania o wsparcie. Odbiorcy znajdą tam również informacje o zakresie finansowania objętego danym programem.
***
- Podmioty zobowiązane do uzyskania oszczędności energii mogą zrealizować ten obowiązek nie tylko przez realizację przedsięwzięć służących poprawie efektywności energetycznej u odbiorcy końcowego, uzyskanie i przedstawienie do umorzenia świadectw efektywności energetycznej oraz uiszczenie opłaty zastępczej, ale także w formie programów bezzwrotnych dofinansowań, które umożliwiają współfinansowanie przedsięwzięć u odbiorców końcowych, co z kolei ma zoptymalizować zużycie energii[3].
- Podmiotami zobowiązanymi do uzyskania oszczędności energii są głównie przedsiębiorstwa energetyczne wykonujące działalność gospodarczą polegającą na wytwarzaniu lub obrocie energią elektryczną, ciepłem lub gazem ziemnym, które sprzedają te nośniki energii odbiorcom końcowym przyłączonym do sieci na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej[4].
- Aby skorzystać z możliwości realizacji obowiązku efektywnościowego w ramach programu bezzwrotnych dofinansowań, podmiot zobowiązany, do 15 grudnia roku poprzedzającego rok realizacji programu, sporządza i składa Prezesowi URE regulamin programu.
- Wprowadzone przez ustawodawcę programy bezzwrotnego dofinansowania inwestycji na rzecz poprawy efektywności energetycznej mają na celu przyspieszenie procesu modernizacji emisyjnych indywidualnych źródeł ciepła, które są jedną z przyczyn zanieczyszczenia powietrza w Polsce.
[1] Informację o minimalnych klasach energetycznych urządzeń grzewczych, które mogą zostać objęte programem dofinansowań, jest dostępna na stronie Ministerstwa Klimatu i Środowiska
[2] Art. 10 ust. 1 ustawy z 16 maja 2016 r. o efektywności energetycznej (Dz.U. z 2025 poz. 711 t.j.).
[3] Art. 15a ustawy o efektywności energetycznej.
[4] Wykaz podmiotów zobowiązanych zawiera art. 10 ust. 2 oraz art. 15 ust. 1 ustawy o efektywności energetycznej.
Źródło: Urząd Regulacji Energetyki
